Het testament bepaalt wie de executeur van de nalatenschap wordt. Als in het testament geen executeur wordt benoemd moeten de erfgenamen in gezamenlijk overleg afwikkelen. De belangrijkste taak van de executeur is het beheer van de erfenis. De erflater kan de taak van de executeur in het testament beperken of uitbreiden. In veel nieuwe testamenten is de executeur ook afwikkelingsbewindvoerder. In dat geval mag de executeur ook feitelijk verdelen, de “gewone” executeur mag dat niet. De advocaten erfrecht van Brenner Advocaten kunnen u als executeur van een nalatenschap adviseren omtrent uw werkzaamheden, bijvoorbeeld wanneer de erfgenamen zich tegen uw benoeming of uw werkwijze verzetten. Wanneer u als erfgenaam een probleem ondervindt als gevolg van het handelen van een executeur kunnen wij met u beoordelen of de executeur al dan niet binnen zijn bevoegdheden handelt.

Als u in het testament tot executeur bent aangewezen is het belangrijk te bedenken dat u de benoeming niet hoeft te aanvaarden. Alvorens u de benoeming aanvaardt is het goed om de mogelijke risico’s op een rijtje te zetten en u goed te laten informeren.

De Hoge Raad over de bevoegdheden van een executeur

De Hoge Raad heeft in een belangrijk arrest de volgende definitie aangelegd voor de bevoegdheden van een executeur: “de executeur aan wie bezit van de goederen der nalatenschap is toegekend en die aangesteld tot beredderaar van de boedel, is bevoegd met uitsluiting van anderen het beheer over de goederen der nalatenschap te voeren”. Op grond van deze definitie mag de executeur het beheer naar eigen inzicht voeren en keuzes maken die hem ten behoeve van dat beheer geraden voorkomen, zij het dat hij daarbij de zorg van een goed executeur moet betrachten. De advocaat executeur van Brenner Advocaten is van mening dat deze beschrijving van de executeur de kern van de bevoegdheden van de executeur weergeeft.

Boedelbeschrijving en informatie

De executeur begint met het in kaart brengen van de nalatenschap: wat zijn de bezittingen, wat zijn ze waard, zijn er openstaande vorderingen, heeft één van de erfgenamen geld geleend bij erflater en wat zijn de schulden. Schulden zijn niet alleen nog te betalen belastingen, abonnementen, huur of resterende hypotheek, maar ook schulden die voortvloeien uit het testament, zoals bijvoorbeeld legaten of de legitieme portie van een onterfd kind. De executeur maakt daarvan een boedelbeschrijving en als hij dat niet doet kan de advocaat executeur de kantonrechter verzoeken de executeur te bevelen dit te doen. De advocaat executeur van Brenner Advocaten komt ook vaak executeurs tegen die geen informatie verschaffen aan de erfgenamen, terwijl zij hier wel toe verplicht zijn. Vaak kan dit met een stevige brief recht worden gezet, maar soms is ook hier een procedure nodig.

Het spreekt voor zich dat onze advocaat executeur ook optreedt voor executeurs. Erfgenamen of anderen die bij de afwikkeling van een nalatenschap zijn betrokken kunnen het de executeur heel moeilijk maken. Bel: 020-2980150.

De executeur beheert de erfenis

De executeur krijgt, als hij zijn taak aanvaardt, het bezit van de hele erfenis. Hij is de enige die het beheer mag uitvoeren, de erfgenamen kunnen dat niet. Beheer komt er op neer dat de executeur de handelingen verricht die de erflater ook zou hebben verricht om de erfenis te onderhouden. De executeur heeft daar een grote mate van vrijheid in, maar hij moet het wel als goed executeur doen. In procedures is in beginsel de executeur bevoegd en niet de erfgenamen.

Onze advocaat executeur ziet veel executeurs die hun werk niet goed doen. Er wordt soms langzaam gewerkt en vooral het geven van informatie aan erfgenamen, nota bene een wettelijke plicht en vaak ook voorgeschreven door het testament, vinden veel executeurs om onbegrijpelijke redenen lastig of niet nodig. Ook komt het in de praktijk nogal eens voor dat sommige erfgenamen een voorkeursbehandeling krijgen boven de anderen. De advocaat executeur kan aan de Kantonrechter vragen om de executeur te ontslaan.

De wet bepaalt dat een executeur die zijn taak heeft volbracht bevoegd is zijn beheer te beëindigen door de goederen ter beschikking van de erfgenamen te stellen. De erfgenamen moeten dan nog de erfenis verdelen, want de meeste executeurs mogen dit niet. Als de executeur zijn taak heeft volbracht, eindigt niet automatisch het beheer van de erfenis. Als alle erfgenamen het eens zijn dan kunnen zij de bevoegdheid tot beheer van de executeur beëindigen door alle schulden en lasten te voldoen of als de executeur anderhalf jaar het beheer heeft gehad. De advocaat executeur van Brenner Advocaten kan u hierbij helpen: 020-3980150.

Verklaring van executele

In de verklaring van erfrecht, die door een notaris wordt opgesteld, staat  opgenomen wie de erfgenamen zijn, of sprake is van een wettelijke verdeling, of er legatarissen zijn, of er iemand vruchtgebruik krijgt, wie er tot executeur wordt benoemd en wat de bevoegdheden van de executeur zijn. Soms wordt een verklaring van executele opgesteld door een notaris, waarin alleen wordt aangegeven wie de executeur is en welke bevoegdheden de executeur heeft. Onze advocaat executeur kan u ook adviseren welke verklaring u nodig heeft.

Om aan de bank, een makelaar en andere derden toe duidelijk te maken dat hij bevoegd is om in de nalatenschap te handelen, heeft de executeur een verklaring van erfrecht of executele nodig. Onze advocaat executeur vraagt u ook vaak om een verklaring van erfrecht of executele bij het beginnen van een procedure.

De executeur moet de schuldeisers voldoen

Allereerst moet de executeur de schulden van de nalatenschap voldoen. Artikel 4:7 BW bepaalt wat de schulden van de nalatenschap zijn.  Dat kunnen bijvoorbeeld de kindsdelen zijn (uit hoofde van het overlijden van de eerste ouder). De advocaat executeur kan u erbij helpen om uw vordering in te dienen bij de executeur. Legaten zijn ook schulden der nalatenschap en deze moeten ook door de executeur -weliswaar als laatste- worden voldaan.

Het kan zijn dat er onvoldoende contanten en banksaldi zijn om alle schuldeisers te voldoen. Dan zal de executeur bepaalde zaken moeten verkopen om de schulden te betalen. Een executeur is daartoe meestal zelfstandig bevoegd maar doet er verstandig aan hierover met de erfgenamen te overleggen.

Verkoop van een woning door de executeur

In het algemeen is de stelregel dat een executeur er verstandig aan doet om over zijn werkzaamheden zoveel mogelijk in overleg te treden met alle erfgenamen. In het algemeen mag een executeur goederen die tot de nalatenschap behoren verkopen, ook een woning, mits dit nodig is voor de voldoening van schulden. Ook op dit punt kunnen de bevoegdheden van een executeur in het testament worden uitgebreid. Wanneer u het met de verkoop van een goed niet eens bent kan de kwestie aan de rechter worden voorgelegd.

De executeur moet aangifte erfbelasting doen

Sinds 1 januari 2012 is de executeur verplicht om de aangifte erfbelasting te ondertekenen. Hij is ook hoofdelijk aansprakelijk voor de verschuldigde erfbelasting. Bedenkt u zich dus goed voordat u de taak van executeur op zich neemt. Het kan grote gevolgen voor u hebben. Laat onze advocaat executeur u adviseren.

Ontslag executeur

De taak van de executeur eindigt als hij zijn werkzaamheden heeft verricht, dus de schuldeisers heeft voldaan en de boedel verdelingsklaar heeft gemaakt. Tenzij hij afwikkelingsbewindvoerder is mag de executeur de erfenis niet verdelen.  Als de executeur klaar is draagt hij het beheer over aan de erfgenamen, die vervolgens kunnen gaan verdelen.

Maar soms beëindigen de erfgenamen het beheer van de executeur al eerder. Zo kent de wet een bepaling die het voor de erfgenamenmogelijk maakt het beheer van de executeur na anderhalf jaar te beëindigen. Onze advocaat executeur kan u hiermee helpen.

Met enige regelmaat worden wij als advocaat executeur gevraagd om een executeur te ontslaan  In de wet staat dat een executeur kan worden ontslagen op grond van “gewichtige redenen”. Voorbeelden zijn dat het vertrouwen weg is of de executeur zijn werk niet doet. Uiteraard is het onvoldoende dat erfgenamen stellen dat zij de executeur niet vertrouwen, er moeten wel objectieve redenen worden aangevoerd voor het gebrek aan vertrouwen. Andersom wordt onze advocaat executeur ook verzocht om de executeur te verdedigen tegen onterechte aantijgingen van erfgenamen.

Soms is ontslag executeur niet nodig

Wij behandelen als advocaat executeur veel zaken die gaan over een ontslag van een executeur. In sommige gevallen is een ontslag niet nodig, zoals bij een beneficiair aanvaarde nalatenschap waarbij niet zeker is of alle schuldeisers worden voldaan. Als de executeur dan geen verklaring kan afleggen dat de nalatenschap positief is, is het exit executeur en kunnen de erfgenamen als vereffenaars de erfenis afwikkelen zonder de executeur. Bel dus altijd eerst even onze advocaat executeur of ontslag wel nodig is.

Wat gebeurt er na het ontslag van de executeur

Onze advocaat executeur zal met u vóór het ontslag doornemen wat er gebeurt na het ontslag. Als het testament bepaalt dat er een nieuwe executeur kan worden benoemd, dan kan de kantonrechter bij het ontslag een nieuwe executeur benoemen. Soms staat er zelfs al in het testament wie de “reserve” executeur is. Zo niet, dan zijn het de erfgenamen die verder met elkaar moeten afwikkelen. Gaat dat niet dan kan onze advocaat de rechtbank vragen een executeur of een vereffenaar te benoemen. Meestal gebruikt de rechtbank hiervoor een lijst met executeurs en vereffenaars. Het is goed om vooraf te bedenken dat professionele executeurs en vereffenaars door de erfgenamen moeten worden betaald, in de meeste gevallen op uurbasis. Bel onze advocaat executeur als u vragen heeft: 020-3980150.

Loon executeur

De executeur heeft in beginsel recht op een loon van 1 % van het vermogen van erflater ten tijde van het overlijden. Iemand kan in zijn of haar testament echter bepalen dat een executeur een ander loon of geen loon krijgt. Er is ook jurisprudentie waaruit blijkt dat een executeur die zijn werk erg slecht doet, geen recht heeft op loon. Bel onze advocaat executeur als u vragen heeft: 020-3980150.

Rekening en verantwoording executeur

Aan het einde van de executele moet de executeur rekening en verantwoording afleggen aan degenen aan wie hij het beheer van de nalatenschap overdraagt. Meestal zijn dat de erfgenamen. Onze advocaat executeur kan echter ook de executeur dwingen om een uitgebreide rekening en verantwoording af te leggen bij de kantonrechter. Daarbij kan ook worden geconstateerd of de executeur zijn werk wel goed heeft gedaan. Bel onze advocaat executeur als u vragen heeft over de rekening en verantwoording van een executeur: 020-3980150

Aansprakelijkheid executeur

Het executeurschap is geen vrijblijvende bijbaan. Wanneer een executeur onzorgvuldig handelt is hij aansprakelijk voor de schade. Het bekendste voorbeeld is van de executeur die in een dalende markt stil zit en een effectenportefeuille of woning niet verkoopt. Maar onze advocaat executeur kan de executeur ook aansprakelijk stellen in het geval van een woning die, door stilzitten van de executeur in waarde is gedaald.

Uiteraard staat onze advocaat executeur ook executeurs bij als die ten onrechte worden aangesproken. Uit de jurisprudentie is immers de lijn zichtbaar dat de daden van een niet professionele executeur anders worden beoordeeld dan de daden van een wel professionele executeur. Wel is het als niet professionele executeur verstandig goed advies in te winnen op onderwerpen waar u zelf niet teveel van af weet. Onze advocaat executeur heeft een ruim netwerk om u daarbij te helpen: 020-3980150.

Executeur en afwikkelingsbewindvoerder

Een erflater kan ook in het testament een afwikkelings-bewindvoerder aanwijzen op grond van artikel 171 van boek 4 BW. Een executeur kan de erfenis niet verdelen, maar een afwikkelingsbewindvoerder kan dit wel. Het voordeel van een afwikkelingsbewind is dat een procedure over de verdeling van een erfenis soms zo kan worden voorkomen. In de praktijk merkt onze advocaat executeur echter dat notarissen soms niet bereid zijn een verdelingsakte op verzoek van een afwikkelingsbewindvoerder te maken als er een meningsverschil is tussen erfgenamen. Onze advocaat executeur kan dan voor u een verdelingsprocedure beginnen.

Vereffening

De taken van een vereffenaar komen nagenoeg overeen met een executeur. Onze advocaat executeur kan u hier meer over vertellen. Een vereffenaar wordt meestal door de Rechtbank benoemd (er zijn uitzonderingen), terwijl de executeur door de erflater wordt benoemd. Vanaf artikel 4: 203 BW vindt u een uitgebreide regeling over de vereffening en de regels die daarbij gelden.

Ook vereffenaars kunnen vanwege gewichtige redenen worden ontslagen. Het Hof Den Bosch heeft op 14 april 2016 in een zaak van één van onze advocaten goed uitgelegd wat gewichtige redenen zijn.

Onze advocaten, die ook met enige regelmaat optreden als vereffenaar, kunnen u uitleggen wat de taken zijn van de vereffenaar. De eerste taak van de vereffenaar is: met bekwame spoed een boedelbeschrijving maken, onderhands of notarieel en deze ter inzage neerleggen bij een boedelnotaris of de griffie. Tweede belangrijke taak van vereffenaar is het oproepen van schuldeisers, voor zover dit nog niet is geschied (artikel 4: 214 BW). Als u bij de afwikkeling van een nalatenschap bent betrokken die niet wil vlotten, bel dan eens één van onze advocaten om te overleggen over de mogelijkheid van een vereffenaar: 020-3980150.

Heeft u vragen over dit onderwerp of wilt u een bepaalde zaak voorleggen dan kunt u contact opnemen met Maddie Wisman of Toon Kool: 020-3980150.